
جمهوریِ فتواها
تاریخ مدرنِ ایران متاثر از فتواهاست. مدتها پیش از انقلاب ۵۷، اسلامگراها برای کسبِ قدرت از فتواها استفاده میکردند تا با سلطنتخواهان و تجددخواهان مبارزه کنند، و کشور را به صدر اسلام برگردانند…

تاریخ مدرنِ ایران متاثر از فتواهاست. مدتها پیش از انقلاب ۵۷، اسلامگراها برای کسبِ قدرت از فتواها استفاده میکردند تا با سلطنتخواهان و تجددخواهان مبارزه کنند، و کشور را به صدر اسلام برگردانند…

در ۱۹۴۹، چهار سال پس از تاسیس سازمان ملل، رمانِ «۱۹۸۴» اثر جورج اورول منتشر شد. این کتاب بر منازعهٔ نابرابر بین دولتهای استبدادی و مردم تمرکز دارد. منازعهای که درونِ ساختارِ روابط بینالملل شکل میگیرد…

نشانههایی از چرخش به سمت اقتصادِ مبتنی بر تولید و نیروی کار و بومیگرایی به جای مالیگرایی و جهانیسازی دیده میشود؛ روندی که ممکن است در قالب یک مدل سیاسی جدید، طیفهای سیاسیِ متضاد را به دنبال خود بکشد…

وقتی زمانِ تحققِ ایدهای فرا میرسد، دیگر نمیشود جلویش را گرفت. و وقتی ایدهای منسوخ میشود، دیگر نمیشود حفظش کرد. منازعهٔ جدید اروپا و روسیه، جنگِ ایدههاست. این یک تضاربِ فکری بین امپریالیسم و دموکراسی است…

نظم جهانیِ واقعی قبلا هم هرگز وجود نداشته است. این ایدهای مدرن است که چند قرن پیش در اروپای غربی شکل گرفت. اما حالا که تمام دنیا این نیازِ ژئوپولیتیک را حس میکند، نظم بینالملل حامیان چندانی ندارد…

دنیا از کشتارِ میدان تیانآنمن درس نگرفت. برعکس، وقتی همه در خواب غفلت فرو رفته بودند، استبدادِ دولت چین به جاهای دیگر هم سرایت کرد. دنیا باید بفهمد که بعد از ۳۳ سال، نمیتوان دولت چین را راضی کرد…

خیلیها از دموکراسی خوششان نمیآید، و وقتی نظامِ حاکمْ امکانِ گفتگوی آزاد و کشفِ خواستههای مردم را ندهد، تحققِ مکانیزمِ دموکراتیک ممکن نیست. ولی رهبران مستبد درهرحال مسئول اقدامات خود هستند و باید پاسخگو باشند…

رژیم عقیدتی از ژرفاندیشی انسان میترسد، و تعجبی ندارد که تحت این گونه رژیمها، بهترین نویسندگان دگراندیش هستند. ادبیاتْ سلاحِ حکومتهای ایدئولوژیک است که در دستانِ «درست» و در جهتِ «درست» نشانه گرفته میشود…

سندی گال گزارشگر کهنهکار اسکاتلندی سالها با احمدشاه مسعود دوست بود و اخیرا زندگینامهای دربارهٔ مسعود با عنوان «ناپلئون افغانستان» منتشر کرده است که تحلیل آن به درک ما از تاریخ افغانستان میافزاید…

قدرت نرم صرفا به رفتار بینالمللی یا به آمریکا محدود نمیشود. بسیاری از سازمانها و کشورهای کوچک هم قدرت جذب دارند؛ و دستکم در دموکراسیها قدرت نرم مولفهای ضروری برای رهبری محسوب میشود…

کارل اشمیت نظریهپرداز نازی، بهرغم نژادستیزیِ نفرتانگیزش و دشمنی با دموکراسی و آزادی، متفکران غربی زیادی را از انواع طیفهای سیاسی جلب کرده است. اما طی دهههای اخیر «مرض اشمیت» در چین هم بسیار شایع شده است…

گویی کمیتهٔ نوبل فرقِ بین مهندسی و فیزیک را تشخیص نمیدهد، چون تعداد قابلتوجهی از جوایز سالهای اخیر در آن جهت سرازیر شده است. و مشخص است که فشارهای اقتصادی و اجتماعی و سیاسی در انتخاب برندگان نوبل نقش دارد…